09/09/2026
MALİYENİN ATACAĞI GOL İÇİN MÜKELLEFTEN ASİST YAPMASINI BEKLEMESİ:
İNCELEMEYE HAZIRLIK DOSYASI
Maliyenin yeni uygulamalarından birisi de İHD olarak anılan incelemeye hazırlık dosyası uygulaması... Henüz müfettiş atanmadan, inceleme başlamadan, yapay zekanın marifetiyle mükelleften olası inceleme için bilgi ve belge isteme çalışması...
Ancak bu uygulamanın mükellef için herhangi bir olumlu tarafı olduğuna dair yazıda bir açıklama yok. Aksine yapılacak inceleme için toplanacak bilgi ve belgeler açısından kolaylık sağlanma ve işlemlerin maliye lehine hızlandırılmasından bahsedilmektedir.
Bu çalışmanın ancak pişmanlıkla beyanname verilmesi ve suçun bertaraf edilmesine izin verilmesi halinde mükellef için anlamlı bir karşılığı olabilir. Önceki yaklaşımlarına bakarak maliyenin buna izin vereceğini pek sanmıyorum. Fakat yargısal anlamda tartışılabilir.
Anayasanın 38. maddesine göre, hiç kimse kendisini suçlayan bir beyanda bulunmaya veya bu yolda delil göstermeye zorlanamaz.
İHD yazılarına baktığımızda ise sahte fatura kullanıldığına dair bir tespit ve bu hususta bilgi ve belge istendiğini görmekteyiz. Vergi incelemesi ile istenen defter ve belgelerin yukarıdaki kurala istisna olduğu yargı yerlerince kabul edildiği halde, İHD gibi idari bir hazırlık uygulamasında bunun istisna olması düşünülemez.
Diğer taraftan İHD yazısı almak kayıtların yargı eliyle hukuka uygunluğunun denetlenemeyeceği bir aşamaya gelindiğini de göstermez. Mükellef için bazı kapılar hala açık.
Av. Mehmet Alçay, Vergi & Hukuk
