22/10/2026
ETYKA W BIURZE RACHUNKOWYM – O WARTOŚCIACH, KTÓRYCH NIE WYSTARCZY DEKLAROWAĆ. TRZEBA JE PRAKTYKOWAĆ.
Czy można nazywać się profesjonalistą, jeśli buduje się własną reputację kosztem innych? Czy klient ma zawsze rację? Czy lojalność wobec klienta usprawiedliwia przemilczenie błędu? I czy konkurencja musi oznaczać rywalizację za wszelką cenę?
To pytania, które warto sobie zadać. Szczególnie wtedy, gdy odpowiedź nie jest dla nas wygodna.
Podczas dzisiejszego Rozwojowego Czwartku Krajowej Izby Biur Rachunkowych, poświęconego tematowi „Etyka w biurze rachunkowym – od zasad do praktyki”, rozmawialiśmy o czymś znacznie ważniejszym niż kolejne przepisy, obowiązki czy procedury. Rozmawialiśmy o odpowiedzialności. O uczciwości. O granicach. I o tym, jakimi profesjonalistami naprawdę jesteśmy.
Bo etyka zawodowa nie zaczyna się od podpisania Kodeksu Etyki. Zaczyna się w codziennych decyzjach. Szczególnie tych trudnych.
1. PROFESJONALIZM TO RÓWNIEŻ ODWAGA POWIEDZENIA KLIENTOWI „NIE”.
Nie każda prośba klienta jest poleceniem, które możemy wykonać.
Jeżeli przedsiębiorca oczekuje nieprawidłowego zaksięgowania wydatku, zaniżenia zobowiązań podatkowych, zatajenia istotnych informacji czy działania sprzecznego z przepisami, naszym obowiązkiem jest odmówić. Nawet jeśli oznacza to utratę klienta.
Naszą rolą nie jest spełnianie wszystkich oczekiwań przedsiębiorcy. Naszą rolą jest dbanie o prawidłowość rozliczeń i bezpieczeństwo jego działalności.
Etyka bywa niewygodna. Ale właśnie dlatego ma znaczenie.
2. BŁĄD NIE PRZEKREŚLA PROFESJONALIZMU. JEGO ŚWIADOME UKRYWANIE – JUŻ TAK.
W pracy księgowego, mimo wiedzy, doświadczenia i staranności, mogą zdarzyć się pomyłki. O profesjonalizmie nie świadczy przekonanie o własnej nieomylności, ale sposób reagowania, gdy coś pójdzie nie tak.
Czy potrafimy przyznać się do błędu? Czy informujemy klienta o stwierdzonych nieprawidłowościach? Czy wyjaśniamy ich konsekwencje i podejmujemy działania naprawcze?
A może łatwiej przemilczeć problem, przerzucić odpowiedzialność lub liczyć, że nikt go nie zauważy?
Zaufania nie buduje się ukrywaniem prawdy. Buduje się je uczciwością, również wtedy, gdy trzeba przyznać się do własnej pomyłki.
3. INNE BIURO RACHUNKOWE NIE MUSI BYĆ NASZYM PRZECIWNIKIEM.
To jeden z najważniejszych tematów naszego spotkania.
Działamy na tym samym rynku. Konkurujemy o klientów. Mamy różne doświadczenia, specjalizacje, modele biznesowe i ceny.
Ale czy to oznacza, że powinniśmy ze sobą walczyć?
Czy przejęcie klienta musi wiązać się z krytykowaniem poprzedniego biura? Czy przekazanie dokumentacji powinno być okazją do utrudniania pracy następcy? Czy znalezienie błędu w księgach prowadzonych przez inne biuro daje nam prawo do publicznego podważania jego kompetencji?
Nie musimy być zgodni we wszystkim, żeby się szanować. Nie musimy pracować razem, żeby sobie nie przeszkadzać.
Solidarność zawodowa nie oznacza ukrywania cudzych błędów ani bezwarunkowej obrony innych księgowych.
Oznacza rzetelność, współpracę w uzasadnionych granicach, poszanowanie poufności oraz świadomość, że nasze zachowanie wpływa na reputację całej branży.
Silne środowisko zawodowe buduje się poprzez współpracę i wzajemny szacunek, a nie wzajemne osłabianie.
4. WŁASNEJ WARTOŚCI NIE TRZEBA UDOWADNIAĆ, UJMUJĄC JEJ INNYM.
Szczególną uwagę poświęciliśmy granicom etycznego marketingu i komunikacji. W przestrzeni publicznej coraz częściej można spotkać reklamy oparte na strachu, sugerowaniu niekompetencji innych księgowych czy przedstawianiu konkurencyjnych biur w negatywnym świetle. Warto zastanowić się, co naprawdę mówi o nas taka reklama. Czy przedstawiamy własne kompetencje, czy próbujemy przekonać odbiorców, że inni ich nie mają?
Czy edukujemy przedsiębiorców, czy wykorzystujemy ich obawy?
Czy budujemy zaufanie, czy zdobywamy uwagę kosztem reputacji całego środowiska?
Profesjonalizm nie potrzebuje agresywnej reklamy, podważania konkurencji ani budowania własnej marki kosztem innych.
Można skutecznie konkurować jakością, specjalizacją, wiedzą i standardem obsługi.
Nie trzeba umniejszać wartości innych, żeby pokazać własną.
5. ETYKA OBOWIĄZUJE RÓWNIEŻ WTEDY, GDY NIKT NIE PATRZY.
Nie kończy się na relacjach z klientami i konkurencją.
Dotyczy również sposobu traktowania pracowników, uczciwego wynagradzania, ochrony danych, zarządzania konfliktami interesów, odpowiedzialnego przyjmowania zleceń i współpracy z organami państwowymi.
Nie można mówić o najwyższych standardach obsługi klienta, a jednocześnie lekceważyć prawa i godności własnego zespołu.
Nie można deklarować rzetelności, a świadomie podejmować się obsługi zagadnień, do których nie mamy odpowiednich kompetencji, bez zapewnienia właściwego wsparcia.
Etyka nie jest tym, co deklarujemy na stronie internetowej. Jest tym, co robimy, kiedy musimy wybrać między tym, co łatwe i opłacalne, a tym, co właściwe.
To spotkanie pokazało, jak bardzo potrzebujemy rozmowy o standardach naszej profesji.
Nie po to, żeby oceniać i wskazywać palcem innych. Ale po to, żeby każdy z nas – niezależnie od doświadczenia, wielkości biura czy liczby obsługiwanych klientów – potrafił spojrzeć krytycznie również na własne postępowanie.
Dziękujemy Zespołowi ds. Profesjonalizacji Biur Rachunkowych KIBR za przygotowanie tak ważnego, merytorycznego i skłaniającego do refleksji webinaru. Dziękujemy prowadzącym za odwagę poruszania trudnych tematów, a uczestnikom za obecność i wspólną dyskusję.
Wierzymy, że profesjonalizacja branży rachunkowej to nie tylko podnoszenie kwalifikacji, rozwój technologiczny i doskonalenie procesów. To również budowanie środowiska, w którym uczciwość jest ważniejsza od doraźnego zysku, odpowiedzialność od wygody, a wzajemny szacunek od potrzeby udowadniania własnej wyższości.
Na koniec pozostawiamy pytanie, które wybrzmiało podczas webinaru: „Czy uznałbym takie zachowanie za profesjonalne, gdyby dotyczyło mojego biura?”
Warto zadać je sobie, zanim ocenimy konkurencję, opublikujemy reklamę, odmówimy współpracy innemu biuru, zataimy własną pomyłkę czy ulegniemy niewłaściwym oczekiwaniom klienta.
Bo o prawdziwych standardach zawodowych nie świadczy to, jak pięknie potrafimy o nich mówić. Świadczy to, czy potrafimy ich przestrzegać – zwłaszcza wtedy, gdy jest to dla nas trudne.
